เทคนิคการฟื้นฟูดินลูกรังและดินดาน: ระเบิดดินดาน ใส่ปุ๋ยพืชสด และสร้างฮิวมัสหน้าดิน
ดินดาน (Hardpan) เกิดจากการใช้เครื่องจักรกลหนักไถซ้ำในระดับความลึกเดิมเป็นเวลานานจนเกิดชั้นดินอัดแน่นใต้ดินลึก 30-50 ซม. ทำให้น้ำซึมผ่านไม่ได้ รากพืชแทงไม่ลง เกิดน้ำท่วมขังบนผิวดินแต่ใต้ดินกลับแห้งแล้ง
1. วิธีตรวจหาชั้นดินดานในแปลง
- ใช้เหล็กเส้นขนาด 3 หุน ยาว 1 เมตร ปลายแหลม ปักแทงลงในดินขณะดินชื้น
- หากปักลงไปได้ 20-30 ซม. แล้วสะดุดติดแน่น ไม่สามารถแทงต่อไปได้ แสดงว่าแปลงนั้นมีชั้นดินดานขวางกั้น
2. ขั้นตอนการระเบิดดินดาน (Subsoiling)
- ใช้ไถริปเปอร์ (Ripper / Subsoiler): ติดท้ายรถแทรกเตอร์ ไถกรีดลึกลงไป 50-70 เซนติเมตร เพื่อทำลายชั้นดินดานให้แตกร้าว
- ไถในแนวขวางความลาดชัน หรือไถเป็นตารางหมากรุกก่อนเข้าสู่ฤดูฝน
- ชั้นดินที่แตกร้าวจะช่วยเปิดทางให้น้ำฝนซึมลึกลงไปเติมน้ำใต้ดินทันที
3. การฟื้นฟูดินลูกรัง (Laterite Soil)
- ดินลูกรังมีแร่เหล็กและอะลูมิเนียมสูง ยึดตรึงฟอสฟอรัสไว้จนพืชดูดไปใช้ไม่ได้
- แนวทางแก้ไข:
- หว่านปูนโดโลไมท์ 100-200 กก./ไร่ เพื่อปรับค่า pH ให้ขึ้นมาอยู่ที่ 6.0 - 6.5
- ใส่ปุ๋ยร็อคฟอสเฟต (0-3-0) ร่วมกับปุ๋ยหมัก เพื่อปลดปล่อยธาตุฟอสฟอรัส
- ห้ามเผาตอซังเด็ดขาด ให้ใช้ฟางข้าวและเศษพืชห่มดินหนา 10-15 ซม. ตลอดทั้งปี
