การกลั่นน้ำมันหอมระเหยจากสมุนไพร (Essential Oil Steam Distillation): ตะไคร้หอม มะกรูด ไพล
น้ำมันหอมระเหย (Essential Oil) เป็นผลผลิตมูลค่าสูงจากพืชสมุนไพรไทย เช่น ตะไคร้หอม (Citronella), ผิวมะกรูด (Kaffir lime), ไพล (Plai) และใบยูคาลิปตัส กิโลกรัมละหลักพันถึงหลักหมื่นบาท
1. กลไกการกลั่นด้วยไอน้ำ (Steam Distillation)
- ไอน้ำร้อนความดันต่ำจะแทรกซึมเข้าไปในต่อมน้ำมัน (Oil Glands) ของพืช ทำให้น้ำมันระเหยกลายเป็นไอลอยขึ้นไปพร้อมกับไอน้ำ
- ไอน้ำและไอน้ำมันจะวิ่งผ่านท่อควบแน่น (Condenser) ที่หล่อเย็นด้วยน้ำเย็น ทำให้ควบแน่นกลับเป็นของเหลว
- ของเหลวจะไหลลงสู่ กรวยแยก (Florentine Flask): น้ำมันที่มีความหนาแน่นน้อยกว่าน้ำจะลอยอยู่ด้านบน ส่วนน้ำกลั่นสมุนไพร (Hydrosol) จะอยู่ด้านล่าง
2. ขั้นตอนการเตรียมวัตถุดิบ
- ตะไคร้หอม: ตัดใบสดแล้วนำมาผึ่งลมในที่ร่ม 1 วัน เพื่อลดความชื้นส่วนเกิน สับเป็นท่อนขนาด 2-3 นิ้ว (ผลผลิตน้ำมันประมาณ 0.5 - 1.0%)
- ผิวมะกรูด: ปอกเอาเฉพาะผิวเขียวบางๆ ไม่ติดเนื้อขาว เพราะเนื้อขาวมีน้ำตาลและไม่มีน้ำมัน
- เหง้าไพล: ล้างดินให้สะอาด หั่นแว่นหนา 2-3 มม.
3. ผลิตภัณฑ์ที่ได้และการสร้างมูลค่า
- น้ำมันหอมระเหยบริสุทธิ์ (100% Pure Essential Oil): ใช้ในธุรกิจอโรมาเธอราพี สปา สเปรย์กันยุง และยาหม่องสมุนไพร
- น้ำสกัดสมุนไพร (Hydrosol / Floral Water): มีกลิ่นหอมและสารออกฤทธิ์เจือจาง สามารถนำไปทำโทนเนอร์เช็ดหน้า สเปรย์ฉีดหมอน หรือน้ำยาทำความสะอาดออร์แกนิกได้โดยไม่ต้องทิ้ง
