ขั้นตอนการขอรับรองมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ Organic Thailand และ มกท. (ACT)
การได้รับตรารับรองมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ เช่น ตรา Organic Thailand (กรมวิชาการเกษตร/มกอช.) หรือ มกท. (IFOAM Accredited) ช่วยสร้างความเชื่อมั่นให้ผู้บริโภคและเพิ่มมูลค่าสินค้าเกษตรได้ 30-100%
1. ข้อกำหนดสำคัญของฟาร์มเกษตรอินทรีย์
- แหล่งน้ำ: น้ำที่ใช้ต้องไม่มีการปนเปื้อนสารเคมี โลหะหนัก หรือน้ำเสียจากโรงงานอุตสาหกรรม
- แนวกันชน (Buffer Zone): หากแปลงติดกับฟาร์มเคมี ต้องมีแนวพืชกันชนกว้างอย่างน้อย 3-5 เมตร (เช่น ไผ่ กล้วย หรือไม้พุ่มทึบ) เพื่อป้องกันละอองสารเคมีปลิวข้ามแปลง
- ห้ามใช้สารเคมีสังเคราะห์ทุกชนิด: รวมถึงปุ๋ยเคมี สารกำจัดวัชพืช ยาฆ่าแมลง และฮอร์โมนสังเคราะห์
- ห้ามใช้พืชตัดต่อพันธุกรรม (Non-GMOs)
2. ระยะปรับเปลี่ยน (Conversion Period)
- พืชล้มลุก / ผักสวนครัว: ต้องผ่านระยะปรับเปลี่ยนไม่น้อยกว่า 12 เดือน
- ไม้ผล / ไม้ยืนต้น: ต้องผ่านระยะปรับเปลี่ยนไม่น้อยกว่า 18 เดือน
- ในช่วงนี้ต้องปฏิบัติตามมาตรฐานอินทรีย์อย่างเคร่งครัด ผลผลิตสามารถจำหน่ายได้ในสถานะ "พืชระยะปรับเปลี่ยน"
3. เอกสารและระบบบันทึกฟาร์ม (Farm Records)
เกษตรกรต้องจัดทำบันทึกประจำวันอย่างละเอียด:
- แผนผังฟาร์มและประวัติการใช้ที่ดินย้อนหลัง 3 ปี
- บันทึกการซื้อและการใช้เมล็ดพันธุ์/ต้นกล้า
- บันทึกปัจจัยการผลิต (ปุ๋ยหมัก น้ำหมัก ชีวภัณฑ์) พร้อมระบุแหล่งที่มา
- บันทึกการเก็บเกี่ยวและการจำหน่ายผลผลิต
4. ขั้นตอนการยื่นขอใบรับรอง
- ยื่นคำขอที่สำนักวิจัยและพัฒนาการเกษตร (สวพ.) ในเขตพื้นที่ หรือศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรประจำจังหวัด
- เจ้าหน้าที่ตรวจสอบเอกสารเบื้องต้น
- นัดหมายตรวจประเมินแปลงจริง สุ่มตรวจตัวอย่างดิน น้ำ และผลผลิตเพื่อตรวจหาสารตกค้างในห้องปฏิบัติการ
- คณะกรรมการพิจารณาและออกใบรับรอง (มีอายุคราวละ 1-3 ปี ขึ้นอยู่กับประเภทมาตรฐาน)